Yozgat'ta okuyan abimi ziyaret ettiğimde, arkadaşlarıyla beraber yörenin kendine özgü meşhur bir restoranına gittik. Amacımız ününü çok duyduğumuz İskender Kebabı'nı bir de burada denemekti.

Garson geldiğinde verilen sipariş herkes için aynıydı… İskender Kebabı… Ama  ne içeceğimiz sorulduğunda cevaplar değişti… İlk ben cevap verdim ve ”Şalgam Lütfen” dedim. Garsonun yanıtı ise, gayet sert ve kesindi…

“Müessesemizde alkollü içecek bulunmamaktadır''

Ne cevap vereceğimi bilemedim. Ve bu alkol meselesini araştırmaya karar verdim.

ŞALGAM GERÇEKTEN ALKOL İÇERİR Mİ?

Şalgam suyu Turpgiller ailesine ait bir bitki olan şalgamdan yapılan, Çukurova'ya özgü bir içecektir. Kırmızı renkli, bulanık görünüşlü ve ekşimsidir. Acılı ve acısız çeşitleri mevcuttur.

İnsan sağlığı için pek çok faydaları vardır.

Laktik asit içerdiği için, sindirimi kolaylaştırır.
B grubu vitaminleri içerdiği için, sinirleri yatıştırır, iştahı açar.
Mide ve karaciğere faydalıdır.
Kalsiyum, potasyum ve demir içerir, kemik ve dişleri kuvvetlendirir.
Afrodizyak özelliği vardır.
100 gramında 20 kalori olan şalgam, C vitamini de içerir. Kalp, damar ve göz sağlığı için faydalıdır.

LİTREDE 1,32-7.3 ARASI ALKOL…

Ama tüm bunlara rağmen, Çukurova Üniversitesi Gıda Teknolojisi Bölümü Öğretim Üyelerinin değişik zamanlarda yaptığı araştırmalarından öğreniyoruz ki,  şalgam suyunda litrede 1.32 gram ile 7.3 gram arasında alkol bulunmuştur. Türk gıda kodeksine göre ise litrede 5 gram ve daha fazla alkol bulunan içecekler alkollü sayılmaktadır.

Demek ki, Yozgat'ta  “Müessesemizde alkol bulunmamaktadır'' yanıtı veren garsonun şalgam hakkındaki görüşü doğru olabilir.

Her ne kadar araştırmalar, şalgamda az miktarda alkol olduğunu gösterse de, geçmişte sadece Adana ve çevresi için popüler olan ve Adana Kebabın yanına en çok yakıştırılan şalgam suyu, artık tüm Türkiye de bilinen ve tercih edilen, restoranların menülerine girmiş, vazgeçilmez bir içecektir.

ŞALGAMIN YAPILIŞI

Şalgam suyu midenin hazmını kolaylaştıran, özelliklede mangal ve kebap yanında içilebilecek faydalı bir içecektir. Yapılışı da öyle çok zor değildir. Herkes yapabilir. Birkaç denemeden sonra da kendi damak tadınıza uygun kıvamı yakalayabilirsiniz. Fakat şundan emin olun hazır aldığınız şalgam sularından çok daha güzel olacak.

Malzemeler:
1. 1-2 adet şalgam ( beyaz renkli turp gibidir)

2. Yarım kilo maya ( ekmek ve buğday kepeği ile yapılan bir mayadır)

3. 1 çay bardağı tuz.

4. 10 litre su.

5. 2 yemek kaşığı limon tuzu

6. 2 kilo mor havuç

Önce şalgam ve havuçların kabuklarını soyduktan sonra şerit halinde ince ince doğranır. Sonra havuçlar tuzla iyice ovulur. Bir saat kadar havuçları dinlemeye bırakılır ve ardından 10 litre su bir tencereye boşaltılır. Bu suya maya ekleyip, mayanın suyun dibine çökelmesi beklenir. Şişelerken kesinlikle mayadan konmaz, sadece mayalı su konur. Bekletilen havuçları ve şalgamları şişelere koyup ardından limon tuzu eklenir. Kepçe yardımıyla suyun üzerinden, mayayı kaldırmadan su şişeye dökülür. Bunu yaparken arada beklenirse maya tekrar dibe çökelir. Şişeleme bittikten sonra, bu şişenin ağzını kapatarak güneş görmeyen, serin bir yerde saklanır. Her gün bir kere şişeyi sallanarak karıştırılır. 10 gün sonra şişeyi açıp afiyetle içebilir.

Dediğim gibi malzemelerin miktarıyla oynayarak kendi damak tadınıza uygun şalgam suyu yapabilirsiniz. Acı sevenler ise bardaklarına birkaç çorba kaşığı acı turşu suyu ilave ederek acı bir şalgam suyu yapabilirler.

Ayşe Gümüşgerdanlı